Meer efficiency, minder menselijke fouten en toegenomen veiligheid op de werkvloer: de toenemende robotisering werpt nu al haar vruchten af. Ontwikkelingen die de komende jaren alleen maar verder zullen doorzetten, naarmate robots steeds vaker hun weg weten te vinden naar uiteenlopende zakelijke sectoren én ons dagelijks leven. Wat kunnen we de komende jaren van robots verwachten?

Robots zijn nooit ziek, kunnen geprogrammeerde taken eindeloos herhalen zonder kwaliteitsverlies, en zijn uitstekend in staat om eentonige, zware en gevaarlijke taken van mensen over te nemen. Niet verwonderlijk dus dat ze in steeds meer sectoren – van industrie tot gezondheidszorg, van landbouw tot transport – een almaar prominentere plek innemen.

Zeker naarmate hun ‘creatief’ vermogen toeneemt (de ontwikkelingen op het snijvlak van kunstmatige intelligentie en kwantumtechnologie gaan sneller en sneller) zullen ze steeds complexere taken van mensen kunnen overnemen. Ook de toenemende vergrijzing en de stijgende kosten voor arbeid zijn belangrijke drivers van de toenemende adaptatie van robots.

Steeds talrijker

Robots zijn geen nieuw fenomeen; al vanaf het eind van de jaren zestig worden ze binnen de auto-industrie op grote schaal ingezet in voor het assembleren van voertuigen. Ook in de maakindustrie, logistiek en warehousing bewijzen robots inmiddels hun waarde.

Daarbuiten is de robot eveneens in opkomst. In de retailsector bijvoorbeeld, waar ‘robotverkopers’ klanten de weg wijzen naar het juiste artikel. In de bouw worden robots ingezet om – tien keer sneller dan een metselaar van vlees en bloed – muren te metselen. En in sectoren waar – alle digitalisering ten spijt – nog altijd veel met documenten wordt gewerkt, zoals de financiële en juridische sector en de gezondheidszorg, bewijzen robots hun waarde bij het in sneltreinvaart digitaliseren van papieren dossiers.

In de gezondheidszorg zijn robots niet alleen handig bij het digitaliseren van documenten, maar worden ze ook steeds vaker ingezet bij operaties of ter ondersteuning van patiënten (bijvoorbeeld door oudere thuiszorgpatiënten te ondersteunen bij dagelijkse zaken als het innemen van medicatie).

Samenwerkende ‘cobots’

Een belangrijke ontwikkeling voor de komende jaren is de opkomst van de ‘cobot’. Dat zijn robots die dankzij een steeds beter zichtvermogen en een toenemende ‘intelligentie’ in staat zijn om veilig en productief samen te werken met hun menselijke ‘collega’s’. Robots nemen daarbij in toenemende mate gevaarlijke, repetitieve en/of nauwkeurigheid vereisende taken voor hun rekening, terwijl hun menselijke counterparts zich richten op kwaliteitscontrole en programmeertaken.

In de toekomst zullen robots (die hun werk nu nog vaak doen in een afgeschermde veiligheidskooi) bovendien steeds vaker autonoom over de werkvloer bewegen; een gevolg van het feit dat ze steeds beter in staat zijn om onderscheid te maken tussen verschillende obstakels (staat er een mens, een stapel pallets of een andere robot voor me?)

Wearable robotics

Een andere ontwikkeling die de komende jaren naar verwachting doorzet: het gebruik van wearable robotics, zoals een exo-skelet. Zo’n ‘uitwendig skelet’ wordt op het lichaam gedragen en ondersteunt werknemers bij het uitvoeren van zware handelingen als tillen en verplaatsen.

Het aantal toepassingen voor persoonlijk en thuisgebruik neemt toe

De verwachting is dat het gebruik van exo-skeletten in de industrie de komende jaren net zo gewoon wordt als het gebruiken van veiligheidsbrillen en -handschoenen. Maar ook buiten de fabrieksmuren zullen exo-skeletten worden ingezet; bijvoorbeeld als hulpmiddel voor chirurgen. Exo-skeletten zullen daarnaast data verzamelen over hun gebruikers, aan de hand waarvan ze voorstellen kunnen doen ter verbetering van de productiviteit en de gezondheid van de drager.

Zelfrijdende voertuigen

Een specifieke ‘robot’ is het zelfrijdende voertuig. Het toekomstige succes van autonoom rijdende voertuigen wordt bepaald door de mate waarin de grote hoeveelheid gegevens die ze generen snel kan worden geanalyseerd en verwerkt. Zelfrijdende voertuigen moeten immers in een split second beslissingen kunnen nemen, zonder of met beperkte menselijke interventie.

Edge computing, waarbij data in realtime en dicht bij de bron (het voertuig zelf) kunnen worden geanalyseerd en verwerkt, lijkt een cruciale eis te zijn voordat zelfrijdende voertuigen daadwerkelijk veilig kunnen worden genoemd. Het zal naar alle waarschijnlijkheid dan ook nog jaren duren voordat autonoom rijdende personenauto’s en vrachtwagens op grote schaal de weg op gaan.

Slaaprobot

Inmiddels zijn robots steeds vaker niet alleen binnen de fabrieksmuren, maar ook daarbuiten te vinden. Zo neemt het aantal robottoepassingen voor persoonlijk en thuisgebruik de komende jaren naar verwachting verder toe. Een mooi voorbeeld van vaderlandse bodem is Somnox, een door bedden- en matrassenfabrikant Auping en studenten van de TU Delft ontwikkelde ‘slaaprobot’. Dit met slimme elektronica volgestopte kussen helpt mensen met slapeloosheid om sneller in slaap te vallen. Somnox doet dat door ‘adem te halen’ in hetzelfde ritme als de gebruiker en zo te zorgen voor meer rust en kalmte in bed.

Daarmee past Somnox in een wereldwijde trend waarbij robots steeds vaker een plek gaan innemen in ons dagelijks leven, zo is de verwachting. Smart devices als robot-
stofzuigers, robotgrasmaaiers en personal assistants zullen normaler worden.

Geavanceerde sensortechnologie, kunstmatige intelligentie en verbindingen met het internet of things (IoT) zorgen ervoor dat de spatial awareness van smart devices toeneemt, waardoor ze veel zelfstandiger worden en veel specifiekere opdrachten kunnen uitvoeren (zoals een robotstofzuiger die de opdracht krijgt om alleen voor de bank te stofzuigen en de rest van de woonkamer ongemoeid te laten).

Ook smart assistants als Alexa en Google Assistant zullen geavanceerder worden en beter in staat zijn samen te werken met andere smart devices. Huishoudelijke apparaten stemmen hun taken beter op elkaar af en passen zichzelf aan de voorkeuren van de individuele gebruiker aan.

Arnoud van Gemeren is hoofdredacteur van CIO Magazine, Boardroom IT en voormalig hoofdredacteur van TITM (Tijdschrift IT Management) en Outsource Magazine. Hij heeft een lange staat van dienst in de Nederlandse IT-mediawereld. Na een start bij een redactiebureau, was hij als hoofdredacteur van 1996 tot 2001 bij uitgeverij Array Publications verantwoordelijk voor diverse IT-vakbladen. In 2001 sloot hij zich aan bij een adviesbureau op het gebied van marketingcommunicatie, Beatrijs Media Group. Vanuit dit bureau bleef hij als hoofdredacteur actief, onder meer voor Sdu Uitgevers.

REAGEREN

Plaats je reactie
Je naam