Het gebrek aan interoperabiliteit tussen applicaties is een grote belemmering voor innovatie. Dat stelt prof. Ruben Verborgh van Universiteit Gent, één van de sprekers tijdens de Data Sharing Days op 27 en 28 januari in Den Haag. Mensen blijven vasthouden aan bestaande applicaties omdat het praktisch vrijwel onmogelijk is om data mee te nemen naar andere applicaties. “We moeten de relatie tussen mensen, diensten en data opnieuw definiëren”, stelt Verborgh. “Geef ieder mens zijn eigen persoonlijke datakluis.”

Ruben Verborgh is verbonden als professor of decentralised web technology aan de Universiteit Gent. Daar doet hij onderzoek naar het gebruik van publieke en private data op het web. “Wij kijken met name naar de interoperabiliteit. Hoe kunnen we data zo effectief mogelijk van het ene naar het andere punt laten stromen?”, legt Verborgh uit.

Interoperabiliteit tussen platformen en systemen is geen vanzelfsprekendheid. Probeer maar eens de contactgegevens uit je smartphone over te nemen in een systeem op je desktop-pc. Goede kans dat je die gegevens moet overtikken. “In heel veel gevallen moeten wij zelf data verplaatsen tussen twee systemen, bijvoorbeeld tussen een Excel-spreadsheet en een e-mail. Wij doen werk wat eigenlijk computers zouden moeten doen”, verklaart Verborgh.

Belemmering voor innovatie

Het gebrek aan interoperabiliteit belemmert innovatie. Verborgh noemt Facebook als voorbeeld. De wijze waarop deze applicatie zijn newsfeed heeft ingericht, is in tien jaar tijd nauwelijks veranderd. Wie wil overstappen op een andere applicatie met een betere gebruikerservaring, moet zijn data echter achterlaten of zelf overzetten. Het gevolg is dat iedereen Facebook toch maar blijft gebruiken, ook als alternatieve applicaties met betere, vernieuwende functionaliteit op de markt komen. Van concurrentie is in feite geen sprake.

Het probleem is dat applicaties en data te nauw met elkaar verbonden zijn. “Waarom kunnen we geen foto’s van Facebook delen met collega’s op LinkedIn?”, vraagt Verborgh zich af. “Natuurlijk, in december heeft Facebook eindelijk een tool aangekondigd die het mogelijk maakt om foto’s te delen met Google. Maar dat is Google, een ander groot tech-bedrijf. Echte innovatie ontstaat pas als we foto’s en andere data kunnen delen met nieuwe kleinere en middelgrote apps. Dat we kunnen switchen naar die apps en weer terug switchen als ze toch niet bevallen. Nu krijgen die apps geen kans.”

Persoonlijke datakluis

Hoe kunnen we dat doorbreken? “Door de relatie tussen mensen, diensten en data opnieuw te definiëren. We moeten data loskoppelen van die diensten en bij de mensen onderbrengen. Dat kan door ieder mens een eigen persoonlijke datakluis te geven, zodat hij of zij zelf kan bepalen wie toegang krijgt tot die data. De data blijven in die kluis staan, niet op een platform of in een app.”

De invoering van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) vorig jaar biedt daarvoor in theorie de mogelijkheden. Mensen hebben het recht om hun data op te vragen bij Facebook en onder te brengen in een datakluis. “Het probleem is alleen dat op dit moment niemand dat recht uitoefent. Wettelijk gezien is er geen enkele belemmering meer om een netwerk van persoonlijke datakluizen op te tuigen, alleen moeten we dat voor gebruikers eenvoudiger en aantrekkelijker maken.”

iSHARE

Die datakluizen bestaan al. Op de markt zijn verschillende technische oplossingen beschikbaar. Ook Verborgh zelf is betrokken bij zo’n oplossing. “Het IDlab van Universiteit Gent werkt nauw samen met Inrupt. Dat is het bedrijf van Tim Berners-Lee, de uitvinder van het world wide web. Hij vindt dat we het web anders moeten inrichten en heeft daartoe Solid opgezet, dat mensen meer controle moet geven over hun eigen data.”

Ook iSHARE hoort in het rijtje initiatieven dat Verborgh verwelkomt. “We hebben afspraken en standaarden nodig voor het uitwisselen van data. Die zijn nodig om een ecosysteem van onafhankelijke partijen te bouwen. Standaarden vormen de basis van het web. Die zorgen ervoor dat een website met elke browser op elk apparaat te openen is. Dergelijke standaarden hebben we ook nodig voor data.”

‘Verspilde moeite’

Wat voor mensen geldt, geldt ook voor organisaties. Bedrijven die aanlopen tegen problemen met data, kloppen regelmatig bij Verborgh aan voor raad en daad. “Onlangs nog een bedrijf dat artificial intelligence inzet om mensen te koppelen aan banen. Dat bedrijf weet dat het betere prestaties levert als het meer data over mensen verzamelt, maar beseft ook dat het de concurrentiestrijd met LinkedIn om die data nooit zal winnen. Het zou beter zijn als mensen zo’n bedrijf toestemming kunnen geven tot gebruik van hun persoonlijke data op LinkedIn.”

De vraag is hoe we grote techbedrijven als Facebook en Google overtuigen om gebruik te maken van standaarden en datakluizen. Toch? “Die partijen proberen te overtuigen is verspilde moeite. Dat gaat niet werken. Wat we nodig hebben, zijn aantrekkelijke applicaties die betere gebruikerservaring bieden en die wel gebruik maken van persoonlijke datakluizen”, stelt Verborgh. “Dankzij de AVG zijn de data beschikbaar. Die kunnen we opvragen bij Facebook en Google. Het enige wat we moeten doen, is het gemakkelijker en aantrekkelijker maken om die data eruit te halen, in een datakluis te stoppen en geschikt te maken voor hergebruik.”


Data Sharing Days

De Data Sharing Days (DSD) vinden plaats op 27 en 28 januari in Den Haag. Het centrale thema van DSD 2020 is ‘met datasoevereiniteit waarde creëren’. INNOPAY is mede-organisator van het evenement, dat past in de strategie van het internationale consultancybureau om wereldwijd organisaties te helpen met het optimaal benutten van de mogelijkheden die het transactionele internet biedt.

REAGEREN

Plaats je reactie
Je naam