De algemene trend is dat steeds meer applicaties naar de cloud verdwijnen. Het applicatielandschap van bedrijven ‘verSaaSt’, vaak in combinatie met de introductie van een cloudomgeving. “Het is een grote uitdaging om tijdens deze transformatie het applicatieportfolio probleemloos te laten draaien, zonder verstoringen in de communicatie tussen de verschillende toepassingen, zonder hobbels in de data-uitwisseling. Dat is iets wat veel CIO’s zorgen baart”, zegt Rik van Berendonk, al ruim twaalf jaar CTO bij OGD ict-diensten. “Wij benaderen deze transformaties met een vierstappenplan.”

De manier waarop je SaaS-applicaties ontsluit en kan aanspreken, verschilt op vele punten van de traditionele applicaties die in de eigen serverruimte netjes in de serverracks draaien. Dat is volgens Van Berendonk de grootste bottleneck.

“De communicatie en gegevensuitwisseling tussen die oude applicaties – vaak via een ESB – zijn in de loop der tijd veranderd. SaaS-applicaties bijvoorbeeld draaien ergens uit het zicht en kunnen alleen via api’s benaderd worden. Het is een hele puzzel om die koppelingen naadloos in het applicatielandschap in te passen zonder dat de data-uitwisseling in gevaar komt. Het zijn twee verschillende technologieën met elk een eigen ritme die in sync gehouden moeten worden.” En dat zijn alleen nog maar de technische aspecten ervan.

Daarnaast is er nog een organisatorische kant waarbij de belangrijkste vraag is hoe je met behulp van ict de organisatie het beste ondersteunt. “Dat gaat natuurlijk niet alleen op voor de overstap naar SaaS, maar is eigenlijk de centrale vraag die elke CIO zich continu moet stellen: hoe word en blijf ik een goede businesspartner voor mijn organisatie?”

Businesswaarde

Wat maakt de transitie naar SaaS zo aantrekkelijk voor bedrijven? Van Berendonk ziet daar uiteenlopende redenen voor. “Het is niet moeilijk om een businesscase te maken die aantoont dat SaaS de TCO verlaagt. Maar belangrijker: op langere termijn maakt SaaS het bedrijf wendbaarder, wat tot uitdrukking komt in een snellere time-to-market, het sneller kunnen inspelen op veranderingen in de markt en het voorblijven op de concurrentie.

En als je het nog drastischer aanpakt, kun je er je hele businessmodel mee omgooien. Dat bereik je niet met een klassiek landschap dat in een andere tijd met andere doelstellingen aangelegd is – waar meestal de afgelopen jaren ook nog een onderhoudsachterstand is opgelopen. Een dergelijke legacy-omgeving maakt profiteren van nieuwe technologieën heel erg moeilijk, denk aan data-analytics en machine-learning. Die kunnen helpen waarde te halen uit de vaak jarenlang opgebouwde hoeveelheid data. De overstap naar SaaS doe je dus zeker niet alleen uit het oogpunt van kostenreductie, maar juist ook om waarde toe te voegen aan de business.”

Vier stappen

Als klanten een vraagstuk voorleggen aan OGD, doorlopen de consultants een vierstappenaanpak. “Het hele proces begint met een assessment van het applicatielandschap”, zegt Van Berendonk. “Om te bepalen wat de uitdagingen zijn voor de organisatie, kijken we naar de volgende elementen: wat is er nu in huis om de organisatie te ondersteunen, is dat applicatielandschap goed in beeld, zijn alle applicaties in dat landschap allemaal nog nodig? Levert het totaal de gewenste waarde op voor de business?”

“Ook op het gebied van de businessprocessen: wat zijn de primaire processen van de klant en welke informatievoorzienings-behoefte zit daarachter – en past dat nog steeds? We hebben vanuit OGD gezien dat deze onderwerpen bij de meeste van onze klanten actueel zijn. Zo zijn we tot het vaste vierstappenplan gekomen.”

“Op langere termijn maakt SaaS het bedrijf wendbaarder”

In stap 1 wordt in een periode van één tot twee weken een analyse gemaakt van de belangrijkste vragen en het bijbehorende deel van het huidige applicatielandschap. Dat assessment leidt tot een roadmap hoe het vraagstuk kan worden opgelost, samen met een businesscase met quick-wins.

Stap 2 is het realiseren van deze quick-wins en een businesscase voor stap 3: de daadwerkelijke transformatie van het cluster van applicaties die zijn geanalyseerd, of de specifieke businessfunctie die is onderzocht en moet worden aangepakt. Deze derde stap is de eigenlijke transformatie.

In stap 4 ten slotte wordt het applicatie-lifecyclemanagement ingeregeld. “Het zijn vier stappen met elk een strakke scope, waarbij de klant van elke stap precies weet wat de deliverables zijn, wat de toegevoegde waarde is en wat het gaat kosten. En natuurlijk wat het uiteindelijk kost om het geheel te onderhouden”, licht Van Berendonk toe.

“De quick-wins die wij realiseren hebben een maximale ROI van zes maanden en zorgen er op die manier voor dat er voldoende vertrouwen ontstaat om met OGD de daadwerkelijke transformatie te starten”, benadrukt hij. “Omdat wij vinden dat applicatie-transformatieprojecten zichzelf snel moeten terugverdienen zoeken we ook hier naar een optimale ROI waardoor onze klanten op voorhand weten waar ze aan toe zijn. Daarmee maak je het smart en voor een bedrijf heel laagdrempelig om zo’n traject in te gaan.”

Legacy

Er zijn sterk branchegerichte maatwerk-applicaties of software die ooit speciaal voor een individuele organisatie gebouwd is. Daar zitten die bedrijven min of meer aan vastgeketend. In de praktijk wordt vaak aangenomen dat dergelijke specifieke applicaties niet naar de cloud kunnen worden gebracht. “Maar technisch is bijna alles mogelijk”, zegt Van Berendonk. “En waarom zou een bedrijf zo’n legacy-applicatie gewoon laten doordraaien op een server in huis? Dat hindert de wendbaarheid, de waarde van de data kan niet worden benut, je kunt geen data-analytics en up- en down scaling doen…”

Ook voor dergelijke applicaties is er vaak een alternatief mogelijk in de vorm van zogenaamde Low-Code- of No-Code-oplossingen, die een aantrekkelijke quick-win binnen handbereik brengt. Hiermee kunnen businessprocessen zichtbaar worden gemaakt en bijbehorende legacy-data naar de cloud gebracht en middels nieuwe stukjes functionaliteit toegankelijk gemaakt. Het is dan zaak op termijn de verdere benodigde legacy-functionaliteit vanuit de oude omgeving naar de nieuwe wereld over te zetten. Dat kan even duren.

“Maar,” zegt Van Berendonk: “in de tussentijd kun je wel aan de business laten zien dat je stappen blijft maken door nieuwe functionaliteit ter beschikking te stellen en legacy-data te ontsluiten.”

“Bovenaan staat echter: de klant laten inzien wat SaaS en cloud allemaal mogelijk maken. Wendbaarheid, snelheid en toegang tot de waarde van data. Dat laatste vind ik een van de belangrijkste redenen om voor de cloud te kiezen.”

REAGEREN

Plaats je reactie
Je naam