Grote maatschappelijke uitdagingen staan een duurzame economische groei niet in de weg. Sterker: juist een bewuste omgang met thema’s als milieu, gezondheid, veiligheid en een plezierige werkomgeving levert op termijn het meeste op. Dat was de conclusie tijdens een recent ‘on invitation only’ programma, waarbij de pakweg honderd belangrijkste CIO’s van Nederland de gewenste duurzaamheid letterlijk handen en voeten gaven.

Tijdens de bijeenkomst in de aanloop naar de afgelopen CIODAY in Amsterdam werd de brug geslagen tussen een vijftal maatschappelijke thema’s en de agenda van de CIO. Na selectie van de uitdagingen op het gebied van landbouw, energie, veiligheid, talent en gezondheidszorg werkten de deelnemers onder leiding van Dassault Systèmes en Crystal Interactive in groepen aan een technologisch gedreven oplossing.

Tijdens het evenement in de Beurs van Berlage viel op dat nagenoeg alle oplossingen op de vijf genoemde deelcomponenten zwaar leunden op werken in ecosystemen en een goede omgang met data. Inzicht bij zowel bedrijf als eindgebruiker kan zorgen voor een betere omgang met energie, gezonder voedsel en een dito levensstijl, alsmede een veiliger leefomgeving. Het deelthema ‘workforce of the future’ voorziet hierin een zware rol voor de steeds meer binnen multidisciplinaire teams werkende mens.

Herontwerp

Martin Mocker trapte inhoudelijk af. De MIT-professor en co-auteur van het boek ‘Designed for Digital’ doceerde hoe grote, traditionele bedrijven zichzelf kunnen herontwerpen voor digitaal succes. Zulke organisaties hebben weliswaar volop nieuwe technologieën geïmplementeerd, maar zijn zelden (her)ontworpen voor een wereld waarin producten en diensten goeddeels digitaal zijn.

Digitalisering van de operationele backbone is volgens Mocker een voorwaarde voor het daadwerkelijk kunnen transformeren. “Dat draait vooral om het creëren van een nieuwe waardepropositie richting de klanten”, vertelde de spreker. Philips diende als voorbeeld: “Die leveren nu gepersonaliseerde informatie als integraal onderdeel van een fysiek product.” Bijvoorbeeld persoonlijk slaapadvies op basis van gegenereerde data. Gegevens die eventueel met derde partijen kunnen worden gedeeld, zoals de dokter of ziektekostenverzekering.

Om blijvend snel en effectief te kunnen inspringen op voortdurend veranderende klantwensen en technologische mogelijkheden is een digitaal businessontwerp nodig. Dat is volgens Mocker idealiter gebaseerd op een vijftal bouwstenen: gedeeld klantinzicht, een gedigitaliseerde operationele backbone, een digital businessplatform, een aansprakelijkheidsraamwerk en extern ontwikkelplatform. CIO’s kunnen dit alles helpen realiseren en zo de ‘chief business designer’ van hun organisatie worden.

Verbondenheid

Raymond Timmer van KPMG stond stil bij de ‘connected enterprise’, waarbij business en technologie onderdeel zijn van dezelfde strategie, die het denken vanuit de klant vooropzet. Digitalisering is volgens hem namelijk sterk van invloed op de manier waarop klanten beslissingen nemen. Een gefragmenteerde infrastructuur en gebrek aan afstemming tussen front-, middle- en backofficefuncties staat de gewenste klantervaring in de weg.

Daarnaast stuwen een veranderende demografie, geopolitieke verschuivingen, nieuwe sociale waarden en gedragingen, en een andere kijk op het milieu deze ontwikkelingen. “De impact op de manier waarop we producten en diensten leveren is enorm. Het antwoord is digitale transformatie. Maar dat faalt te vaak doordat initiatieven te groot, te complex en niet-aligned zijn.”

“Business sustainability is een strategie die succes voor de lange termijn als prioriteit stelt”

Je dient volgens Timmer precies te weten wat er speelt binnen je industrie, maar ook wat gewenste veranderingen betekenen voor interne functies als HR, finance, IT enzovoorts. KPMG heeft acht fundamentele capabilities geïdentificeerd waarmee organisaties zowel intern als extern ‘connected’ kunnen worden. Trefwoorden: inzicht, innovatie, gebruikerservaring, interactie, responsiviteit, empowerment, architectuur en ecosystemen. “Dit zijn de dots die iedereen moet verbinden om tweemaal zo succesvol te kunnen zijn.”

Doelstellingen

Binnen PwC is Wineke Haagsma internationaal verantwoordelijk voor projecten rond maatschappelijk verantwoord ondernemen, duurzame ontwikkelingsdoelen en circulaire economie. Ze stelde in Amsterdam dat de CIO een rol heeft in het aanjagen van duurzaamheid, die geïntegreerd moet worden in de propositie richting de markt. “De nieuwe generatie consumenten eist dit. Alleen wanneer de belangen van de maatschappij en leefomgeving zijn gedekt kun je duurzaam zakendoen.”

Verder benadrukte ze de potentie van technologie om organisaties en sectoren te transformeren. Haagsma verwees daarbij naar de 17 Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties: doelstellingen op het gebied van armoede, onderwijs, consumptie, productie, gelijkheid, milieu, energie, de juiste partnerships enzovoorts. “Hoe integreren jullie die als CIO’s binnen jullie businessmodellen? Duurzaamheid en technologie gaan namelijk hand-in-hand. Ze hebben elkaar nodig om de klus geklaard te krijgen”, aldus de PwC’er.

Cultuur

Na Haagsma vertelde Nik Puri, senior vice president bij FedEx, over het belang van de juiste cultuur binnen digitale transformaties. Die verandertrajecten zijn wat hem betreft geen digitaal sausje over de bestaande business, maar echt nieuwe activiteiten op basis van moderne technologie. “Een business change management journey”, aldus Puri. “Dit vraagt om een andere cultuur, gericht op leren en zorgzaamheid.”

Criteria van succesvolle verandering zijn een platte structuur, snel kunnen falen, rapid prototyping, minimal viable products en nieuwe paradigma’s.” De focus op een korte terugverdientijd is wat de FedEx-exdecutive betreft verleden tijd. “Als leider moet je er zijn voor je mensen, open staan voor experimenten en denken in snelheid. Het risico dat gepaard gaat met veranderen is namelijk kleiner dan het risico van niets doen.”

Duurzaamheid

Duurzame businessverandering is een thema dat als een rode draad door de presentaties van de sprekers heen liep. Het eerste deel van het programma in de Beurs van Berlage vormde daarbij de inspiratie voor het tweede deel, waarbij er onder leiding van Dassault Systèmes en het in interactieve workshops gespecialiseerde Crystal Interactive door de deelnemende CIO’s spijkers met koppen werden geslagen.

Dassault Systèmes voert al langer een ambitieuze agenda rond het thema ‘business sustainability’ en wierp zich op als begeleider van de workshop. John Kitchingman, managing director Noord-Europa van de Franse technologiemultinational, benadrukte het belang dat bedrijven hebben bij duurzaamheid. “Business sustainability is een strategie die succes voor de lange termijn als prioriteit stelt.” Ook Kitchingman adviseert bedrijven om hun activiteiten te heroverwegen.

“Het gaat erom de hogere doelstellingen te koppelen aan jullie dagelijkse praktijk en business”

“Terwijl de afgelopen 30 jaar productiviteit, winstgevendheid en efficiëntie centraal stonden in de manier waarop bedrijven werden gerund, besteden steeds meer grote en kleine organisaties aandacht aan bedrijfsduurzaamheid”, vervolgde hij. “Om strategie tot realiteit te maken is een fundament van drie pijlers nodig: duurzame businessmodellen, duurzame producten en een duurzaam medewerkersbestand.” De technologie die door dit alles heen loopt is eveneens fundamenteel voor een geslaagde transformatie.

Samenwerken

De Brit Chris Elmitt laat vanuit Crystal Interactive regelmatig grote groepen leiders samenwerken tijdens evenementen. De aanwezige CIO’s bogen zich onder zijn leiding over een vijftal in samenspraak met CIO Platform Nederland bepaalde thema‘s. Deze werden ingeleid door zogeheten ‘champions’ – mensen die vanuit hun publieke of zakelijke positie de maatschappelijke en economische relevantie van de deelthema’s onderstreepten: Carmen van Visteren (gezondheidszorg), John Post (energie), Kees de Gooijer (landbouw en voedsel), Frits Bussemaker (veiligheid en accountability) en Tim Illingworth (workforce of the future).

In groepen bogen CIO’s zich vervolgens over de vijf hoofdthema’s, om na prioritering van uitdagingen en kansen na te denken over een eventuele technologische oplossingen. In een snelle slotsessie presenteerden de vijf kampioenen de ideeën uit de workshop, waarbij zowel doorbraken als uitdagingen voor het voetlicht kwamen. “Het gaat erom de hogere doelstellingen te koppelen aan jullie dagelijkse praktijk en business”, aldus Elmitt.

Voorspellen

Dat leidde tot interessante inzichten en conclusies. Bij gezondheidszorg werd bijvoorbeeld gekeken naar het creëren van platforms om preventieve zorg te bevorderen en patiënten de beschikking te geven over voorspellende data. De CIO zorgt voor een optimale uitwisseling van de juiste data. Interactie en gamification kunnen helpen om boodschappen richting patiënten over te brengen.

Bij energie ging de aandacht uit naar de levensvatbaarheid van verschillende platforms voor opwekking, maar ook naar het verminderen van de ecologische voetafdruk van datacenters. AI kan worden ingezet voor slimmer verbruik, maar kost ironisch genoeg zelf veel energie. Ook hier kan het verstrekken van gegevens over energieconsumptie mensen en bedrijven bewuster maken.

Ecosystemen

De energiesector moet meer beschouwd worden als een ecosysteem. Energiebedrijven opereren daarbij samen met andere organisaties die aanvullende services kunnen bieden op basis van toegang tot relevante gegevens. Ook de landbouw is transparantie op basis van datadeling binnen het ecosysteem van onder andere boeren en voedselproducenten cruciaal. Bijvoorbeeld met oog op het kunnen ‘tracken & tracen’ van de herkomst van voedingsmiddelen. Dit maakt een een betere besturing en een betere besluitvorming over de milieu-impact mogelijk.

“De juiste intentie en leiderschap zijn nodig om een sustainable workforce te creëren”

Bij veiligheid en aansprakelijkheid is zowel overheid-, commercie en als het privédomein meegenomen. Gebrek aan voorlichting over het te voeren beleid hindert een consistente overheidsbenadering. Het beleid zou baat hebben bij inzicht en input van CIO’s uit de particuliere sector. Binnen de snel evoluerende commerciële ecosystemen wordt accountability bovendien steeds belangrijker. De CIO kan zorgen dat de verantwoordelijkheid op het niveau van de raad van bestuur wordt begrepen en omarmd.

Workforce

Qua workforce van de toekomst is onderzocht hoe een leven lang leren een team-activiteit kan worden. De complexe uitdagingen van vandaag worden namelijk niet door individuen in verkokerde afdelingen opgelost, maar door multidisciplinaire groepen mensen. CIO’s kunnen een rol spelen bij het evangeliseren van de voordelen van plattere structuren en de waarde van de diepgaande organisatieverandering die gepaard gaat met digitalisering.

Volgens Tim Illingworth, bij Dassault Systèmes verantwoordelijk voor de Noord-Europese markt, draait het om een nieuwe combinatie van cultuur, kennis en vaardigheden. “De juiste intentie en leiderschap zijn nodig om een sustainable workforce van de toekomst te creëren, die zorgt voor de beoogde businessopbrengsten op de lange termijn.”

Cirkel rond

Daarmee was de cirkel weer rond in Amsterdam. Een intensieve tour, die starte met de digitale waardepropositie van MIT‘s Martin Mocker en de verbonden organisatie van KPMG’s Raymond Timmer. Wat volgde was de integratie van duurzaamheid in toekomstige businessmodellen van PwC’s Wineke Haagsma. Inzichten van FedEx’ Nik Puri, de duurzame businessverandering van Dassault’s John Kitchingman en tenslotte de tijdens de workshop besproken uitdagingen en oplossingen bieden daarbij wellicht handvatten om vanuit de CIO-rol de veranderingen aan te jagen.

REAGEREN

Plaats je reactie
Je naam