Het aankopen van startups als strategie om structureel nieuwe ontwikkelingen in je bedrijf op te nemen is een trend. Het bedrijfsleven kan zichzelf en de samenleving echter een dienst bewijzen door deze stap over te slaan en meer wisselwerking te zoeken met de academische wereld, waaruit immers de meeste startups voortkomen. Direct zakendoen met de academische wereld is een kosten-efficiëntere manier om nieuwe kennis op te doen en innovatieve oplossingen te creëren.

ICT with Industry is een initiatief dat via intensieve co-innovatie met informatici organisaties helpt bij het oplossen van complexe uitdagingen. Tijdens het drukbezochte ICT.OPEN-congres, dat jaarlijks IT-gebaseerd onderzoek een podium biedt, werden recent diverse cases gepresenteerd. Geïnteresseerde organisaties kunnen zich de komende maanden klaar maken voor de volgende ronde.

De wisselwerking met startups wordt door veel bedrijven gezien als een welkome aanjager van innovatie. Startups hebben de proof-of-concept periode al achter zich, maar moeten zich richten op dingen die niet bijdragen aan de ontwikkeling van een product: het vestigen van een naam of het voortbestaan en groeien als bedrijf. Samenwerking met wetenschappers heeft als voordeel dat men eerder betrokken is bij een veelbelovende ontwikkeling van een product, er invloed op kan hebben en juist de kennis over productontwikkeling en marketing kan inbrengen. De baten kunnen daarmee groter zijn. Voor veel organisaties is deze route nog onbekend terrein.

“Een gemiste kans”, oordeelt Patrick Aerts, die vanuit NWO binnen het Netherlands eScience Center (NLeSC) verantwoordelijk is voor de strategische allianties. “Mensen en bedrijven hebben het al decennia over het elimineren van de ‘middle man’. Grote organisaties geven vandaag de dag echter niet alleen veel geld uit aan consultancyfirma’s en IT-leveranciers maar ook aan het kopen van startups. Via de academische wereld hebben ze rechtstreeks toegang tussen de gezochte kennis en kunde.”

Co-innovatie

Zijn NWO-collega Herry Nijhuis gaf tijdens de conferentie in Amersfoort tekst en uitleg over het samenwerkingsprogramma ICT with Industry. “Gedurende een intensieve week op het sfeervolle Lorentz Center in Leiden werken mensen van uiteenlopende academische achtergrond aan vier tot vijf casestudies, die voor dit programma door de industrie of het bedrijfsleven worden ingebracht Samen met vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven wordt in een multidisciplinaire opzet gewerkt aan de directe aanpak van een complex probleem.”

“Academici werken samen met vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven aan de oplossing van een complex probleem”

Zakelijke flexibiliteit gecombineerd met ‘out-of-the-box’ wetenschappelijke inzichten zijn volgens Nijhuis belangrijke succesfactoren van de beoogde co-innovatie. Na de start in 2013 staat de volgende ICT with Industry-workshop gepland voor januari 2019. Bedrijven kunnen tot 1 juni hun case-voorstellen indienen. “De ervaring leert dat betrokkenen ook na de workshop contact blijven houden en dat er vaak een samenwerking ontstaat voor de langere termijn.”

Deep learning

De eerste case in Amersfoort werd gepresenteerd door Dani van der Meer van EagleVision Systems, dat deep learning toepaste voor geautomatiseerde visuele controle op een productielijn van blikverpakkingen. Op basis van het juiste algoritme moet in een fractie van een seconde kunnen worden bepaald of een blik niet beschadigd is of bijvoorbeeld een onleesbaar etiket heeft. “Onze uitdaging is niet de complexiteit, maar de accuraatheid in combinatie met een realtime performance.”

Zeven deskundigen ontfermden zich over de vraag hoe deze visuele controle kon worden verbeterd. De oplossing was zogenoemde ‘supervised learning’, waarbij het voorspellende model werd gevoed met meer (en ook andersoortige) data om het systeem al lerende te verbeteren. Het resultaat was minder foutieve acceptaties en ‘false positives’. Nog meer data en training is nodig om de opzet te vervolmaken. Dani van der Meer ziet meer samenwerking met de academische wereld in het verschiet.

Kennissysteem

Een uitdaging van geheel andere orde speelde bij Océ, fabrikant van industriële printsystemen. Daar moest de wetenschap bijdragen aan een tool om beslissingen binnen het ontwerpproces te ondersteunen. Het idee was de implicaties van besluiten, bijvoorbeeld voor de diverse stakeholders, beter en sneller inzichtelijk werden.

Klaas Andries de Graaf, postdoctoraal onderzoeker aan de VU, vertelde over de creatie van een ‘knowledge graph’, waarbij tekst, geautomatiseerde spraak-naar-tekst transcriptie en parsing van videobeelden werden ingezet om het kennissysteem te voeden. Het geheel levert voor Océ al de nodige waarde op, hetgeen zou smaken naar meer.

Middle man

Triodos Bank maakt zich sterk voor een betere samenleving, met ruime aandacht voor mens en milieu. De bank is daartoe betrokken bij het initiatief United Economy, dat voor kleine bedrijven een ruilhandel van producten en diensten faciliteert. Er wordt afgerekend op basis van credits, de ‘united’ ter waarde van ongeveer een euro, waarover geen rente hoeft te worden betaald.

“Dit alles draait op een gecentraliseerd IT-systeem”, vertelde Jaap Gordijn van Triodos Bank. “De vraag was of we dit ook konden inrichten op basis van blockchain.” Ja, zo concludeerde men. Maar was het omarmen van deze technologie wel zinvol? Anders gesteld: was de uitdaging in lijn met de karakteristieken van de nieuwe technologie, waarbij meerdere partijen die elkaar niet op voorhand volledig vertrouwen, zich willen conformeren aan onderling gemaakte afspraken? Bovendien: zou Triodos toestaan dat blockchain de ‘middle man’ elimineert?

De bank durfde de uitdaging aan, maar kwam tijdens de proefopzet toch tot de conclusie dat de eigenschappen van blockchain slechts in beperkte mate matchen met de specifieke missie van United Economy. Ook al omdat het bestaande centralistische model, met een vertrouwde partij in het midden, in deze specifieke praktijk goed werkt. Ook die kennis is winst.

Boegbeeld

De waarde van wisselwerking tussen bedrijfsleven en de wetenschap werd ook tijdens de opening van de conferentie benadrukt door René Penning de Vries, boegbeeld van de Dutch Digital Delta. Digitalisering en technologie dringen volgens hem door tot in de haarvaten van de economie en samenleving. “En dit is allemaal nog maar het begin”, stelde hij in Amersfoort. Aangespoord door het Ministerie van Economische zaken probeert Dutch Digital Delta toepassing van technologie te stimuleren en bedrijven, onderwijs, onderzoek en maatschappelijke initiatieven bijeen te brengen.

Volgens Penning de Vries draait het om kennisvergaring rondom praktische uitdagingen op het gebied van klimaat, duurzaamheid, gezondheidszorg, mobiliteit en veiligheid. Technologische focusgebieden zijn blockchain, big data en kunstmatige intelligentie. “Het gaat erom dat we uitdagingen in het echte leven adresseren en bijdragen aan een oplossing door het toevoegen van IT-kennis.”

Knooppunten

Vervolgens was het woord aan Boudewijn Haverkort, die een update gaf rondom het initiatief Commit2Data, waarbij de inzet van big data centraal staat. Private organisaties worden uitgenodigd om te co-investeren. Van het totale budget van 42 miljoen euro is inmiddels 14,5 miljoen afkomstig vanuit het bedrijfsleven. Commit2Data wordt tevens ondersteund door TNO, CWI en NLeSc.

De domeinen waarop Commit2Data zich richt zijn industrie, energie, logistiek, gezondheidszorg en agrifood. Een aanpalend initiatief is het opzetten van zogeheten Big Data Hub, een Nederlandse infrastructuur met knooppunten in diverse grote universiteitssteden. Inmiddels zijn hier al zo’n honderd organisaties betrokken.

“We adresseren uitdagingen in het echte leven en dragen bij aan een oplossing door het toevoegen van IT-kennis”

Breakouts

Ook in diverse breakouts en demonstraties op ICT.OPEN stonden data centraal – opvallend vaak in een cross-sectoraal verband. In de energiesector kan informatie over individueel gasgebruik bijvoorbeeld worden gekoppeld aan specifieke weerinformatie als windsnelheid, temperatuur of luchtvochtigheid. Op die manier komt aan het licht welke huizen beter geïsoleerd kunnen worden en hoe.

Tevens kan de ene organisatie of sector een andere aan waardevolle data helpen. Postbezorgers kunnen worden ingezet voor marktonderzoek, toezicht of ondersteuning van mensen met een zorgbehoefte. Diverse sectoren delen niet alleen hun data, maar ook hun algoritmes. De verzekeraar van de toekomst zal vooral een technologiebedrijf zijn. Met alle bijbehorende implicaties voor bijvoorbeeld privacy, ethiek en solidariteit van dien.

Rijkswaterstaat voert op basis van de juiste data en algoritmes preventief onderhoud uit op vitale assets zoals bruggen, sluizen, tunnels en wegen. Ook hier wordt de wisselwerking gezocht met zowel bedrijven als onderzoeksinstellingen. In de gezondheidszorg is het delen van data en intelligentie een actueel thema. De uitdaging is hier de diverse bronnen goed op elkaar aan te sluiten. Bovendien dienen de gegevens bruikbaar te zijn, wat eisen stelt aan de kwaliteit en interoperabiliteit van data.

Biorobotica

Maatschappelijk toepasbaar en anderszins inspirerend was de keynote van Maarja Kruusmaa, hoogleraar biorobotica aan de Tallinn University of Technology. Zij vertelde eerder op de dag over haar onderzoek naar de dynamiek van de onderwaterwereld. Onder het motto ‘data doesn’t fall from heaven’ gaf zij inzicht in de uitdagingen rond het verzamelen van data, zoals de gegevens over de stromen in bijvoorbeeld een snelstromende rivier of een diepe zeebodem.

Dankzij haar onderzoek met onder meer gesimuleerde vissen en andere dieren, alsmede op organismen geïnspireerde sensoren komt een tot dusver relatief onbekende wereld in beeld en heeft men geleerd hoe de turbines van koelinstallaties van energiecentrales kunnen worden aangepast in de bediening om te voorkomen dat massaal vissen sterven bij de passage. “Vissen zwemmen niet in water maar in data”, concludeerde Kruusmaa. Voor organisaties geldt in zekere zin hetzelfde.

Bedrijven kunnen in het kader van ICT with Industry hun vraagstuk indienen via Marijn Hollestelle (m.hollestelle@nwo.nl). Desgevraagd kan hij meer informatie verschaffen over de aanmelding en het proces.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Laat alsjeblieft een reactie achter!
Laat hier je naam achter