Digitaal is meer dan technologie

0

Digitale transformaties zijn maar ten dele IT-vraagstukken. Het zijn met name veranderingen van organisatorische aard. Ze vragen bovendien om visie en doorzettingsvermogen, zo bleek onlangs tijdens het jaarlijkse relatie-evenement van Anderson MacGyver in het nieuwe bedrijfspand te IJsselstein. Twee belangrijke klanten van het snelgroeiende advieskantoor, Allinq en Royal FloraHolland, gaven er een presentatie.

“Is ict een belemmering voor een ‘agile’ organisatie? Ja of nee?” Wim Beukers, CEO van Allinq, stelde de vraag aan de start van zijn presentatie over de transformatie van zijn bedrijf. Uit zijn verhaal bleek dat aanpassing aan het digitale tijdperk meer op de as van bedrijfskunde en de organisatiekant zit, dan op de harde techniek. In hoeverre de rol van IT hierin ondersteunend is dan wel een hinderpaal vormt, mocht de luisteraar zelf bepalen.

Ook in het afsluitende verhaal van Gerhard van der Bijl, chief digital officer (CDO) van Royal FloraHolland, kwam de rol van de traditionele IT-functie impliciet aan de orde. Feit is, zo zou later blijken, dat IT-afdelingen niet stil kunnen blijven zitten en mee moeten in de bredere beweging die vanuit de organisatie en het bestuur is ingezet.

“De belangrijkste vraag is hoe je de mensen meekrijgt in de veranderingen”

Sleutelgat

Organisatorische verandering in een digitale wereld, zo luidde het centrale thema tijdens het jaarlijkse relatie-evenement van Anderson MacGyver, dat op 13 juni werd gehouden. De drukbezochte bijeenkomst viel niet toevallig samen met de opening van het nieuwe kantoorpand van het succesvolle adviesbureau dat zich richt op vraagstukken op het snijvlak van business en IT. Na vier jaar vanuit Houten te hebben geopereerd, heeft Anderson MacGyver een groot, gemoderniseerd historisch gebouw betrokken in het oude centrum van IJsselstein.

Gerhard van der Bijl en David Jongste

“Een nieuw pand waar we zullen werken, plezier maken, delen en verbinding zoeken”, aldus dagvoorzitter David Jongste, tevens adviseur bij het bedrijf. “Dat is ook wat we vandaag zullen doen. Ingeleid door sprekers waar we trots op zijn.” Jongste memoreerde aan het feit dat het thema van het relatie-evenement een logisch vervolg is op dat van vorig jaar, toen ‘leadership in digital transformation’ de rode draad vormde. “Dat illustreerden we met de foto van een sleutelgat. We hebben ons destijds nooit gerealiseerd dat het in figuurlijke zin een doorkijkje naar onze nieuwe locatie zou worden.”

Actiemodus

Volgens Rik Bijmholt, medeoprichter van Anderson MacGyver, had de verhuizing wel de nodige voeten in de aarde. “De verbouwing bleek uiteindelijk een megaklus. We dachten in februari nog dat we het misschien in een paar weken zouden kunnen redden, uiteindelijk waren we pas twee uur geleden klaar. Maar iedereen die mij een beetje kent, die weet dat ik, wanneer het moeilijk wordt, in de actiemodus kom en we uiteindelijk alles op alles zetten om het te halen.”

“Over doelen gesproken…”, vervolgde Bijmholt terwijl hij een oude schoolfoto toonde. “Hier zit de kleine 13-jarige Rik. Ik was toen erg onder de indruk van de IBM-laptop van de vader van een vriendje. Ik wilde de IT in en daar zit ik nu nog steeds. Wel heb ik gaandeweg telkens nieuwe doelen gesteld en nieuwe dingen willen leren. Met Anderson MacGyver wilden we bedrijven helpen om IT een wezenlijk onderdeel van de organisatie te laten zijn. Intussen helpen we ze bij de organisatorische veranderingen naar een digitale wereld.”

Bijmholt benadrukte dat dergelijke transformaties al lang niet meer draaien om vooral de technologie. “De belangrijkste vraag is hoe je de mensen erin mee krijgt. Omdat te realiseren moet je zoeken naar een gemeenschappelijk doel en vervolgens nadenken over de te volgen stappen. Ik ben er enorm trots op dat vandaag twee klanten die we hierin begeleiden iets over deze transformatie gaan vertellen.”

“Mensen kiezen hun bank tegenwoordig op basis van functionaliteit”

Realiteit

“Welkom in de fysieke realiteit van Anderson MacGyver”, nam Bijmholts ‘partner in crime’ Gerard Wijers het stokje over. “Een paar weken geleden hadden we nog crisisberaad hoe we het allemaal voor elkaar zouden moeten krijgen.” Hij schakelde snel over naar de digitale werkelijkheid: “Ik heb een lange geschiedenis in de IT en ik kan niet anders zeggen dan dat dit een supertijd is. IT is business geworden. Mensen kiezen hun bank tegenwoordig op basis van functionaliteit. Alle business, zowel B2B als B2C, wordt digitaal.”

Als strategisch adviseur ben je daarbij, zoals ook Rik Bijmholt al aangaf, niet langer primair met technologie bezig, al speelt IT nog altijd een belangrijke rol. Het gaat erom samen met het bestuur de organisatie opnieuw vorm te geven. “Daar heb je methoden voor nodig, zoals ons multi-modale model.” Daarbij wordt het karakter van de bedrijfsactiviteiten van een organisatie als uitgangspunt genomen voor het organiseren, selecteren en gebruiken van technologie en data. “Want uiteindelijk doe je niks zonder IT.”

Verbinden

Netwerkspecialist Allinq heeft volgens CEO Wim Beukers een passie voor het verbinden van mensen. “Dat doen we door middel van infrastructuren voor telecommunicatie. We bouwen niet alleen maar doen tevens ontwerp, onderhoud en zelfs een stuk operating.” Het vanuit het oude Schuuring voortgekomen Allinq is een grote speler in Nederland en een opkomende partij in het nabije buitenland, maar met een beperkt aantal klanten. Langetermijnrelaties met klanten zijn dus cruciaal. De uitdaging was dat die vragen om een substantieel lagere kosten. Allinq had geen andere keuze dan mee te gaan in deze eis, door zowel de operatie te stroomlijnen als de informatievoorziening te verbeteren.

Wim Beukers, CEO van Allinq

In de wisselwerking met Anderson MacGuyver werd duidelijk dat verregaande digitalisering van het bedrijf de oplossing zou vormen. “Dankzij het Operating Model Canvas hebben we inzicht gekregen in wat ons te doen stond en een plan gemaakt om van a naar b te komen.” Hoewel Beukers en de zijnen nog steeds onderweg zijn, heeft men al veel bereikt. Denk aan een zowel wendbare, klantintieme als excellente operatie, die niet langer project- maar procesgedreven werkt. Hoewel het nieuwe IT-platform daarvoor de basis biedt, behelst de verandering vooral de cultuur en betrokken mensen. En dat begint allemaal met visie en leiderschap.

Om terug te komen op de vraag van de Allinq-CEO: is ict nu een belemmering voor een ‘agile’ organisatie, of juist een enabler? Het kan vermoedelijk allebei. Een oude onveranderde IT kan het grootste ‘roadblock’ voor verandering zijn, zo stelde Anderson MacGyver-adviseur Albert Sprokholt vanuit het publiek. Tegelijk kun je met een goed ingerichte IT-organisatie het verschil maken. Met de juiste informatie kun je immers heel veel doen. Instemming alom.

“Kijk door het delen van verhalen eens door het sleutelgat van een ander bedrijf”

Platform

Tot slot was het woord aan Gerhard van der Bijl, CDO en tevens CIO van Royal FloraHolland. Een coöperatief bedrijf dat transformeert van ‘handel in bloemen’ naar een heuse technologiefirma. Vorig jaar tijdens het relatie-evenement van Anderson MacGyver vertelde CEO Lucas Vos dat de sierteeltsector te maken heeft met een sterk veranderende markt, waarin veel bedrijven hun winstgevendheid hebben zien dalen en de concurrentie heviger is dan ooit. Inmiddels heeft de CEO, mede op aandringen van Van der Bijl, digital en data in de kern van de activiteiten geplaatst. “Waar veel bedrijven hier slechts over praten is bij Royal FloraHolland werkelijkheid.”

De CDO drijft daarbij niet alleen de verandering in zijn eigen organisatie, maar ook die binnen de gehele sierteeltsector.

Gerhard van der Bijl, CDO en CIO van FloraHolland

Centraal in de digitale strategie en aanpak staat een nieuw digitaal platform waarop alle belanghebbenden kunnen aanhaken, ook eventuele niet-coöperatieleden, logistieke dienstverleners en zelfs concurrenten. Data-gedreven, open, met een goede gebruikersinterface enzovoorts. Dat is volgens Van der Bijl de ‘compelling story’ waaraan men werkt. “We zetten deze verandering in vanuit de core van het bedrijf. We hebben er alleen niet veel tijd voor, dus er zit aardig wat druk op.” Binnen Royal FloraHolland is onder leiding van de CDO inmiddels een zogeheten Digital Greenhouse operationeel, een businessgerichte digitale technologieafdeling, waar inmiddels 40 mensen hard werken om het ‘dwingende verhaal‘ te gaan waarmaken.

Haast maken

Want ook dat was een van de conclusies tijdens het evenement: traditionele organisaties die de concurrentie voor willen blijven moeten haast maken. “Als je nog niet bent begonnen ben je misschien al te laat”, stelde Allinq’s Wim Beukers eerder tijdens de bijeenkomst. Dagvoorzitter David Jongste maande de deelnemers vlak voor de zonnige barbecue derhalve nogmaals tot het onderling delen van verhalen en ervaringen, om zo samen verder te komen. “Kijk op die manier eens door het sleutelgat van een ander bedrijf.”

Fotografie: Jaap Perenboom

Hotze Zijlstra
Hotze Zijlstra (1964) is taalkundige en heeft al meer dan 30 jaar ervaring in het journalistieke domein. Als ‘vaste freelancer’ doet hij thans de hoofdredactie van CDO Magazine en maakt hij dragende artikelen voor de uitgaven BAAS en CIO Magazine.